مسئله آب سمنان چیست؟
تامین آب یا تضمین آن؟!
در مقاله‌ای در صفحه محیط‌زیست روزنامه پیام استان سمنان (صفحه ۶) به طور خلاصه به این موضوع پرداختم.

@Iranzistab

#اصطلاحات_آبی

قسمت ۵
آب سبز، آب آبی و آب خاکستری

آب سبز، آب آبی و آب خاکستری، سه جزء اصلی مفاهیم آب مجازی و ردپای آب هستند. آب آبی در واقع آب موجود در منابع آب سطحی و زیرزمینی و برف ویخ‌ کوهستان‌هاست. آب سبز، آبی است که از طریق تبخیر و تعرق از گیاهان خارج می‌شود و آب خاکستری آبی است که در اثر فعالیت‌های خانگی (غیر از فاضلاب) آلوده شده است.

آب آبی، آبی است که در رودخانه‌ها، دریاچه‌ها و سایر منابع آبی جاری است. این آب ممکن است تبخیر شود، برای تولید یک محصول استفاده شود یا از یک محیط آبی به محیط دیگر منتقل شود. فعالیت‌های مختلف انسانی مانند استفاده خانگی، کشاورزی و صنعتی، هرکدام می‌توانند دارای ردپای آب آبی باشند.

آب آبی مصرف شده، از طریق بارش جایگزین می‌شود. با افزایش ساخت و سازهای شهری توسط انسان، میزان نفوذ آب آبی به آبخوان کمتر شده و بخشی از این آب در اثر تماس با آلودگی‌های مختلف شهری و انسانی، کیفیت خود را از دست می‌دهد. استفاده از ساختارهای نفوذپذیر، می‌تواند به مهار این آب و جلوگیری از آلوده شدن آن در نواحی شهری کمک کند.
ردپای آب سبز، مقدار آبی است که هنگام بارندگی در ناحیه ریشه گیاه ذخیره شده و پس از مصرف توسط گیاه به صورت تبخیر یا تعرق از آن خارج می‌شود. این آب در صورتی که به مصرف گیاه برسد، می‌تواند به افزایش تولیدات گیاهی کمک کند.
مقدار آب سبز در دسترس گیاه، میزان نیاز آن به آبیاری را در مناطق مختلف مشخص می‌کند. ایجاد پوشش یا سایه‌بان روی محصولات یا باقی‌ماندن بقایای گیاهی روی زمین، به افزایش آب سبز در دسترس گیاه از طریق کاهش تبخیر کمک می‌کند. هدف از افزایش آب سبز در دسترس گیاه، تولید مقدار بیشتری محصول به ازای مصرف حجم کمتری آب آبی است.
آب خاکستری آبی است که قبلا توسط انسان استفاده شده است. مثال آب خاکستری، آب حاصل از استحمام، ظرفشویی، لباسشویی و زهاب کشاورزی است. در واقع آب آبی و سبز توسط طبیعت و آب خاکستری توسط انسان تولید می‌شود. ردپای آب خاکستری مقدار آب شیرین مورد نیاز برای رقیق کردن آب آلوده و رساندن کیفیت آن به یک استاندارد خاص است.

آب خاکستری می‌تواند به دلیل عدم اختلاط با فاضلاب انسانی، مستقیما به مصرف آبیاری برسد. استفاده مجدد از آب خاکستری، می‌تواند با کاهش قابل توجه مصرف آب آبی و انرژی همراه باشد. آب خاکستری به دلیل آلودگی کم آن نسبت به فاضلاب، به راحتی توسط خاک سالم قابل تصفیه است.

منابع:
The Water Network
Waterfootprint.org
newswise.com
Clothier, B. (2010, August). Green, blue and grey waters: Minimising the footprint using soil physics. In 19th World Congress of Soil Science, Soil Solutions for a Changing World (pp. 1-6).

#ردپای_آب #آب_مجازی  #آب_آبی #آب_سبز #آب_خاکستری #آب
#water #waterfootprint #virtualwater #bluewater #greenwater #greywater

@Iranzistab

#معرفی_کتاب
عنوان: طلس آب ایران
ناشر: سازمان نقشه‌برداری کشور
سال انتشار: ۱۴۰۱
تعداد صفحه: ۱۴۴

@Iranzistab

1. متخصص باشد. چه اصراری است رئیس از رشته‌های عمران، آبخیزداری، کشاورزی، ایمونولوژی، زمین‌شناسی و... انتخاب شود. رئیس سازمان محیط‌زیست اگر آلودگی محیط‌زیست خوانده، باید مفاهیم پایه تنوع زیستی، ارزیابی، آمایش و برنامه‌ریزی محیط‌زیست را نیز بداند. این‌ها را یک فارغ‌التحصیل محیط‌زیست بهتر می‌داند تا یک مهندس عمران.

2. جسور و مطالبه‌گر باشد. انفعال سازمان محیط‌زیست در تمام دوره‌های پیشین کاملا مشهود بوده است. بخشی از این انفعال ناشی از نبود قدرت چانه‌زنی، سخنوری، مذاکره، مطالبه‌گری و حتی هوچی‌گری در موارد نیاز است.

3. شجاع و مصمم باشد. پای اصلاحات سازنده برای حفظ محیط‌زیست بماند و بله قربان‌گو نباشد. اگر سنگ‌اندازی و منفعت‌طلبی رانت‌خوارن مانع عملکردش شد، شفاف‌سازی کند و حتی به نشانه اعتراض استعفا دهد.

4. مدیر باشد. در هر سمتی که تا به حال مشغول بوده عملکرد و دستاوردهایش ارزیابی شود، نه تعداد و سطح پست‌های مدیریتی.

5. متحجر، لجباز و خودرای نباشد‌. با انتخاب معاونان شایسته، متعهد و متخصص و تشکیل یک تیم مشاوره متشکل از متخصصان، دانشگاهیان، نخبگان، مهندسان مشاور، فعالان محیط‌زیست و‌... در حفاظت از محیط‌زیست سنجیده و فکر شده عمل کند.

6. اراده و جسارت مبارزه با فساد سیستماتیک موجود در سازمان را داشته باشد.

7. روحیه محیط‌زیستی داشته باشد و دلش برای محیط‌زیست بسوزد. کسی که حتی اگر در وزارتخانه دیگری هم مشغول می‌شد، حاضر نبود منافع محیط‌زیست را زیر پا بگذارد.

8. به طور جدی پیگیر حق و حقوق و مشکلات معیشتی و ضعف‌های قانونی حمایت از کارکنان و به خصوص محیط‌بانان باشد.

9. دیدگاه جامع‌نگر داشته باشد‌. طبیعت و محیط‌زیست پیچیده‌تر از آن است که بتوان اجزای آن را جدای از یکدیگر مدیریت کرد. نیاز آبی محیط‌زیست، نابودی تنوع‌زیستی و انقراض، بحران آتش‌سوزی زاگرس، حقابه محیط‌زیست و خشک‌ شدن تالاب‌ها، ارزیابی اثرات محیط‌زیستی طرح‌های اقتصادی، حفاظت از زیستگاه‌های حیات‌وحش، مسئله ریزگرد، تخلیه فاضلاب‌های شهری و صنعتی، آلودگی هوا و صنایع آلاینده، دست‌درازی و دخل و تصرف در مناطق حفاظت‌شده، ضعف قوانین و مقررات و... همگی نیازمند یک رویکرد جامع است.

10. مدیریت مشارکتی و چندسطحی را بداند. بتواند مشارکت مردم، متخصصان، نخبگان و فعالان را جلب کند. در مواجهه با مسائل محیط‌زیستی از سطح ملی تا یک روستای کوچک، از رویکرد مشورتی در آن سطح غافل نشود.

@Iranzistab

در سوگ زاگرس
به میرنوروز بگویید نیاید...
#زاگرس_در_آتش
@Iranzistab

ضعف شدید امکانات اطفای حریق، فقر و مشکلات اقتصادی و اجتماعی، عدم توجه به فرهنگ‌سازی صحیح، آموزش، آگاه‌سازی و جلب اعتماد و مشارکت مردم بومی در کنار ناکارآمدی و عدم بازدارندگی قوانین موجود و نبود نظارت کافی از مهم‌ترین عوامل سوختن جنگل‌های زاگرس خصوصا در چند سال اخیر است. زاگرس و بلوط بخشی از هویت زاگرس‌نشینان است که با روح و قلبشان آمیخته شده است. نگذارید هویت، روح و قلب این مردم نجیب در آتش بسوزد. این مردم کم درد ندارند. اگر مرهمی بر زخمشان نمی‌گذارید، نمک روی آن نپاشید.

مرهم اگر نمی‌شوی زخم مزن دل مرا ?

@Iranzistab

عملکرد دولت‌های گذشته در 5 دهه اخیر نشان می‌دهد که رویکرد مدیران بلندپایه، سیاست‌گذاران و تصمیم‌گیران بخش آب فاقد شفافیت، یکپارچگی، انسجام و هماهنگی کافی بوده است. طی این 5 دهه، حکمرانی موثر آب، همراه با انسجام و هماهنگی نهادها و سیاست‌ها، "شفافیت، شفافیت، شفافیت"، مشارکت ذینفعان و رعایت عدالت اجتماعی و حقوق کاربران، اغلب نادیده گرفته شده است. راهکارهای کوتاه‌مدت برای رفع بحران‌های مقطعی نسبت به برنامه‌ریزی بلندمدت در اولویت بوده است. در موارد بسیاری نهادهای مسئول سیاست‌گذاری، راهبردها، وظایف و رویکردهای متناقض، مبهم و ناهماهنگ داشته‌اند. متاسفانه در این رویکرد، اصول و تجارب حکمرانی خوب آب مورد توجه قرار نگرفته و ابعاد مختلف اجتماعی، اقتصادی و محیط‌زیستی با هم دیده نشده است. از سوی دیگر ضعف قوانین و مقررات بخش آب کاملا مشهود است. بیش از 41 سال از وضع قانون توزیع عادلانه آب می‌گذرد و با وجود نواقص فراوان، پیدایش مفاهیمی همچون مدیریت به‌هم‌پیوسته منابع آب، توان اکولوژیک منابع آب و سرزمین، آمایش آب‌محور و توسعه پایدار در مدیریت منابع آب و بحران‌هایی مانند تغییر اقلیم، آلودگی و تخریب اکوسیستم‌ها، هنوز اراده‌ای راسخ برای اصلاح این قانون نمی‌بینیم. تلاش‌های محدود افراد دغدغه‌مند برای اصلاح این قانون نیز به دلیل عدم وجود عزم و اراده و هماهنگی بین‌سازمانی بی نتیجه مانده است.
رویکرد جدید مدیریت بخش آب باید به دنبال کنار گذاشتن مسکن‌ها و راهکارهای مقطعی و چرخش به سمت شفافیت، رویکردهای به‌هم‌پیوسته، جامع و پایدار باشد. در همین راستا انسجام، هماهنگی و عدم تضاد میان سیاست‌ها، راهبردها و اهداف وزارتین نیرو و کشاورزی و سازمان حفاظت محیط‌زیست از اوجب واجبات است. ایجاد این انسجام، هماهنگی، تعامل و همسویی، زمینه‌ساز اصلی تقویت اصول حکمرانی آب در جهت افزایش کارایی، بهره‌وری و اعتماد و مشارکت با حضور فعال همه‌ذینفعان بخش آب در سطوح مختلف، افزایش "شفافیت" و تقویت داده و اطلاعات، تقویت چارچوب‌های قانونی و نظارتی، حکمرانی چندسطی با در نظرگرفتن مقیاس، نقش‌ها و مسئولیت‌های شفاف، انسجام و هماهنگی، تامین مالی، پایش، ظرفیت‌سازی و نوآوری خواهد بود.

اینستاگرام ایران‌زیست‌آب

#پزشکیان #دولت_چهاردهم #مسعود_پزشکیان #کابینه_دولت #رئیس‌_جمهور #وزیر_نیرو #جهاد_کشاورزی #سازمان_حفاظت_محیط_زیست #محمدجواد_ظریف #دکتر_فاضلی #دکتر_محمد_فاضلی #آب #حکمرانی_آب #بحران_آب

@Iranzistab