?فعل های زبان تبری براساس گویش منطقه هزارجریب مازندران(قسمت سه)?ونگ هاکِردِن هِکاردِن=صدا کردن
?شوونگ هِکاردِن=شیون و جیغ کشیدن، فریاد و داد زدن
?تکِّلُوم بَزُئِن=نوک زدنِ پرندگان
?کپِّل هِکان هاکِن=پرتاب کردن،پَرت کردن، انداختن
?برُش=کتک بِزَن،تنبیه اش کن
?نووج بَزُ= گیاه رشد کرد بلند شد
?راجی هِدائِن=ریختن مقداری ماست داخل شیر ولرم ، تا شیر به ماست تبدیل شود، ماست درست کردن
?مر هِکاردِن هاکِردِن=گفتن اسم خدا در جای تاریک و ساکت برای دور شدنِ شیاطین.
?ورخاردی بَویه=چشم خوردنِ و اذیت شدنِ کودک توسط از ما بهتران یا شیاطین چنانچه کودک همراه ما هست برای عبور از جاهای تاریک و ساکت و کنار جویبار(اُ کِله) و انباری یا تَه خانه با هنگام غروب باید اسم خدا را بگوئیم
?رستِمبه=می فرستم
?سر بَهیتِنه=درگیری و دعوای دو تا جوندکا گاو نر،یا کنایه از درگیری و دست به یقه شدنِ دو پسر بچه
?برِک،رِک بَزِن=کوتاه کردن علف و جوانه سبز گندم و جو (خَسیل)با دست بدون کمک داس،خاراندنِ بدن و پُشت
?چلکه چِلکه هِدائِن=پرداخت و برگرداندنِ پولی بصورت قسطی
? چک چَکی هِنیشتِن=نشستن روی پنجه انگشتان پا که نیاز به حفظ تعادل و مهارت دارد
?کورِک بَئیتِن=دُمَل زدن و زخم عفونی کنایه از چِشم دونِستِن یا چشم نظر دونستن
?جر هِدائِن=پاره کردنِ پارچه باقدرت و سریع
?سز بَیئِن بَویئِن=سبز شدن روییدنِ دوباره و جوانه زدن درختان
کنایه از خوب شدن اوضاع مالیِ کسی
?چنگِلی بَزُوئِن=چنگ زدن بدن و صورت با ناخن بلند و چنگ و ناخن کشیدن
?سردَمه بُوردِن=با تندی و عصبانیت جواب کسی دادن،تَشِر رفتن
?بسُوسته،بسوسّه(بَسُوستِن)=ساییدن،آسیاب و خرد و پودر کردن
بَسِرُوستِن،بَسِرُوسِّن=غُرغُر کردن
?دویه نون رِه جُوسّه(بَجُوستِن بَجُوسِّن)= داشت نان را،می جوید
?رسِن بُوسِسه بُوسِسته،بُوسّه=ریسمان و طناب پاره شد
?در رِه نَوِسّه پنجره رِه دَوِسّه=در را نبست و پنجره را بست
?نوِستی نَبِستی غذا بِخارده=میل به غذا نداشت، بی میلی و بدون علاقه غذا خورد
?پیشه گونه=با خودش حرف میزنه،هذیان گفتن
?راه دَکِف،رُش دَکِف=حرکت کن،تکان بخور
?قم قَم بَپِتِن=آهسته آهسته،آرام آرام پختن
?راداری هِکاردِن=چشم انتظاری کردن منتظر بودن و معطل بودن برا کسی
?لب هِکاری=کج و خم کردی
?لتی هِدایی=تورفتگی ایجاد کردن در ظرف یا دیگ
?پشتیم هِکاردِن=پُشت رو کردن، زیر و رو کردن
?سرخاش بَیِّن=شادمان شدن
?بدوته،بَدووتِن=دوخت ،دوختن
?بفته،بُفتِن=بافت،بافتن
?ای یارنه،بی یاردِن،بی یُوردِن=آوردن،
کنایه از اینکه: بهت میاد،مُناسِب شما است، برآزنده ات است،سزاوار و شایسته یِ شماست مستحقّش هستی
?شیر بَویئِن=خیس شدن
?غافِل،قافِل هکاردن=ساکت و آرام کردنِ کودک و بچه ای که گریه میکند
?سرکِشی هِکاردن=مراقبت و مواظبت کردن از زمین و باغ و لَته
?ناپَرِزی هِکارده=پرهیز و اجتناب و دوری نکردن از خوردنِ بعضی غذای مضر
?ناغافلی هِکاردِن=ناآگاهانه،غیر ارادی و ناخواسته کار اشتباهی انجام دادن
?بتاشیئِن=همون درو کردن و کوتاه کردن علف
?بتِجیئِن=تلاش و زحمت کشیدن در شرایط خیلی سخت و طاقت فرسا
?سز بَروتِن=پیش فروش کردن،فروختن محصول کشاورزی پیش از رسیدن(هنوزم سبز میباشد).
?سز خَرین=کسی که محصولات نرسیده، یا سبز و خشک نشده را می‌خرد،خریدارِ سَلَف
?سس بِخارده=سبوس خورده،کنایه از گردن کلفتِ بیکاره
?سست بَیِّن=سُست و بی رمق و ناتوان شدن، انصراف از کارو تردید داشتن
?سسکه بَزّوئِن=وصل و نصب کردن سنجاق سر به مو
?سسکه بَزُئِن=ترشح و تراوش و اصابت کرده چند قطره از آب، آلوده شده، پرتابِ و پاشیده شدنِ مقدار بسیار کم و اندک از ترشی یا رُب هنگام غلیظ شدن _ یا آب
?سسکه هاکِردن= پاشیدن چند قطره از آب به لباس یا چیزی،اصابت کردن ِ مقدار خیلی کم و اندک آب یا هر نوع مایعی
?گیج گیجی کانده=بلاتکلیف و بی هدف و سردر گم بودن،تصمیم قطعی برای انجامِ کار مشخصی نداشتن
?نپِته=غذایی که خوب نپخته یا میوه ای ک هنوز کال و نارس
?سر بَکشیئِن=درست شدن خوشه گندم و جو ، نوشیدن کُل مایع به صورت یکجا
?سز بَیِّن=سبز شدن،روییدن،کنایه از خوب شدن اوضاع مالی فرد
?ضائِع بَویه=ضایع،فاسد و خراب شدنِ رُب یا باطری
?دﺭ ﺑُﻮﺭ=فرار کن بُگریز
?په هاکِردِن=باز کردن در
?په بَوِردِن=پِی بُردَن، فهمیدن و درک کردن
?نفِس پِه بُردِن=نفس بند آمدن،قطع شدن نفس،نفس کم آوردن
?په بَگِردیئِن=همراه شدن،همراه کسی گشتن، دور و اطراف چیزی یا کسی جستجو کردن و گشتن
?گینگ گینگ کانده=زمزمه کردن حرف و چیزهای نامفهوم،که در اصل نشانه دلخوری و نوعی اعتراض و شِکوه و گلایه از کسی میباشد
?نمسی بَتکونیئِن=خُو بتکونیئِن=چُرت زدن در حالت نشسته،خواب داشتن،خواب آلود بودن
?ندُمبّه،نَدُمّه=نمی دانم
?دارنی=داری
?ندارمِه=ندارم
?چه چی بَعورِم=چی بِگَویم
*?***@rostagard_vakili

? #ته_تی_های_ادب_مازندران
? #زبان_تبری_گویش_گویشوران_شیرگاه
? #سراینده: #جناب_جابر_خانلری:

اِگـر مِسّـه، عِـذابم بَوّه گِمبه
خِنه مه سَر، خِرابم بوّه گمبه
گِنا، هَرچی هاکِـردی ره از اوِل
اگـر صـد تـا کتـابَم بَوّه گِمبه سال ۱۴۰۰

⬛️ #برگردان_چارانه(#دوبیتی)#به_پارسی:

اگر برایم عذاب هم بشود، ولی می گویم
خانه بر سرم خراب هم بشود، می گویم
از اول تا به حال هرچی گناه که کردی،
اگر صدتا کتاب هم بشود، می‌گویم.

? #دانش_زبانی:

▪️عذابم: عذاب هم، « هم » قیدتکراراست.
▪️صدتا= «صد»عدد وصفت - تا : واحد و ممیّز.
▪️آرایه واج آرایی= باز آورد همخوان(حرف) " ر " درلخت سوم.
▪️ پی آیند(قافیه)= عِذاب - خراب - کِتاب، ( م) الحاقی است.
▪️رج(ردیف)= " بَوِّه گِمبه "

? معرفی و آشنایی با مجموعه اهداف و فعالیت های روستاگرد وکیلــــــــــی پژوهشگر،مستندساز،و عکّاس هزارجریب مازندران

┏━━━?????━━━┓
@rostagard_vakili
┗━━━?????━━━┛

⬇️اینستاگرام روستاگرد وکیلــــــــــی را فالو کنید?
https://Instagram.com/rostagard_vakili1

ایشالله خار تن دارین?

کجه دری مِـه دلّـه غَـم ناسور هاکـرده ؟!.
تنیاری روز و شو ره مِـه وَر گور هاکرده

من دِشت کوچه ره تِسِه گل کارمه اما
راهداریِ تَـلـی مِـه چشّـه کور هاکـرده

?برگردان:

کجایی غم دلم را زخم ناسور کرد
تنهایی روز و شب را برایم چون گور کرده است

من همه ی کوچه را برایت گل می کارم اما
خارِ چشم انتظاری چشمانم را کور کرده است

✍️فرج_پور

? معرفی و آشنایی با مجموعه اهداف و فعالیت های روستاگرد وکیلــــــــــی پژوهشگر،مستندساز،و عکّاس هزارجریب مازندران

┏━━━?????━━━┓
@rostagard_vakili
┗━━━?????━━━┛‌

⬇️اینستاگرام روستاگرد وکیلــــــــــی را فالو کنید?
https://Instagram.com/rostagard_vakili1

حسی ناب مملو ازمهربانی نه تبسم، نه اشاره، نه سوالی.. زنی رامیشناسم می ریسد???وگاهی در تنهایی خویش با سکوت بی صدا می گریسد...یقین دارم
زندگی بر مدار
"امید" می‌چرخد...???????????????

? معرفی و آشنایی با مجموعه اهداف و فعالیت های روستاگرد وکیلــــــــــی پژوهشگر،مستندساز،و عکّاس هزارجریب مازندران

┏━━━?????━━━┓
@rostagard_vakili
┗━━━?????━━━┛

⬇️اینستاگرام روستاگرد وکیلــــــــــی را فالو کنید?
https://Instagram.com/rostagard_vakili1

ته  بیی  مه  خنه  بو  کفنه  بو
مه دی  بزه  خنه سو  کفنه سو
آفتاب اتا ذره درتر  هومار بور
که مه یار در آنه  شو کفنه شو
✍شمس حسینی
?فرشته ارغوانی