⭕️ماده ۳ قانون نظام مهندسی ساختمان⭕️

مطابق ماده ۳ قانون نظام مهندسی ، "‌.... سازمانهای نظام مهندسی ساختمان‌استانها غیر انتفاعی بوده و تابع قوانین و مقررات عمومی حاکم
بر مؤسسات غیر انتفاعی می‌باشند"

این ماده را برخی ماده طلایی نامیده اند زیرا با پیوند قانون نظام مهندسی با قانون تجارت میتواند حلال بسیاری از گرفتاریهای سازمان باشد .

قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱ است و در آن با بهره گیری از قوانین آنروز کشورهای پیشرفته ، توجه ای ویژه به موضوع تعارض منافع و حقوق خصوصی شده است . بخشی از قانون تجارت به موضوع شرکتها و انواع آن و بخصوص ساز و کار اداری درونی شرکتها میپردازد . مثلا مجمع چیست و هیات مدیره چه اختیاری دارد یا بازرسان چگونه انتخاب میشوند و چه وظایفی بر عهده آنهاست .

شاید این پرسش پدید آید که سازمان نظام مهندسی چه ارتباطی با شرکت دارد ؟

شکل اداره تمام شرکتها بر اساس قانون تجارت تقریبا یکسان است و تمام شرکتها دست کم دارای سه رکن مجمع عمومی، هیات مدیره و بازرس میباشد.

از آنجا که رابطه ارکان شرکت با یکدیگر در قانون تجارت با دقت بالا تشریح شده است و این ساختار دقیق در موسسات و سازمانها گوناگون با اهداف متفاوت حتی اگر فعالیت تجاری نیز نداشته باشند بکار گرفته میشود.

قانون نظام مهندسی در ماده ۳ به صراحت ساختار اداری سازمانهای استان را منطبق بر قانون تجارت نموده . از این ماده میتوان استفاده نمود تا برخی از ابهامات و خلع ها ی قانون نظام مهندسی روشن گردد .

تعارض منافع آشکار متن آیین نامه اجرایی در معرفی نامزدهای بازرسی از سوی هیات مدیره طبق این ماده قابل تامل و پرسش است . همچنین بسیاری از مواد مبحث دوم مقررات ملی یا دستورالعملها مانند شیوه نامه نحوه اداره مجامع عمومی با مراجعه به ماده ۳ قانون متزلزل و شکننده مینمایند.

اما متاسفانه این «ماده طلایی» در پیشنویس اصلاح قانون نظام مهندسی بدلایل نامعلوم حذف شده است .

ابریشمی-اسفند ۱۴۰۳
https://t.me/azgeleh

⭕️نهاد واسط⭕️

سازمانهای نظام مهندسی با ساختمانهای بزرگ چند طبقه و انبوهی از کارمندان و سیستم کاغذ بازی عملا تبدیل به یک مجموعه عریض و طویلی اداری شده و کارایی آن بشدت کاهش یافته است . مجموعه این عوامل سبب شده سازمان از یک ساختار مردم نهاد بسیار فاصله گیرد .

اگر چه روح قانون نظام مهندسی بر پایه مشارکت اعضا بنا شده لیکن انحراف از این هدف با تصویب آیین نامه اجرایی آغاز و با ابلاغ مبحث دو مقررات ملی ، اصلاحیه آیین نامه اجرایی و شیوه نامه نحوه تشکیل و اداره مجمع عمومی و بخشنامه های دیگر اکنون مشارکت اعضا بسیار پایین است که خود بیانگر عدم حس تملک اعضا بر سازمان و سرنوشت صنفی خود میباشد.

مطابق ماده ۹ قانون "مجمع عمومی سازمان استان از اجتماع «تمامی»اشخاص حقیقی عضو ...تشکیل میگردد. "
با مصوبه ۱۳۸۱ هیات وزیران در فراخوان دوم مجمع حد نصاب حضور اعضا برداشته شد و مجمع عمومی در دعوت دوم با هر تعداد شرکت کننده رسمیت می یابد. اینها باعث شده اند با حضور حتی یک درصد اعضا مصوبات مجمع عمومی قانونی باشد .

در حالی که اصلاحیه تبصره ۱ از ماده ۵۲ آیین نامه اجرایی قانون ، اخذ وکالت هر عضو از اعضای دیگر برای حضور و دادن رای را به دونفر محدود کرده است ، میتوانست بگونه ای اصلاح شود که مشارکت را بالا ببرد .

مانند آنکه این محدودیت با تعداد بیشتری از دو نفر مثلا صد نفر مصوب میشد . به این طریق اعضا می توانستند از طریق وکلای خود در مجمع حضور یابند و در سرنوشت خود اثر گذار باشند .

این وکلا که وکالت گروه قابل توجهی از اعضا را در مجمع بر عهده دارند علی رغم به پایان رسیدن ماموریت شان میتوانند همچنان بعنوان کسانی که مورد اعتماد اعضا هستند در پیگیری خواسته های اعضا از مدیریت فعال باشند .

هم اکنون کمبود یک نهاد واسط بین هیات مدیره و بدنه اعضا کاملا نمایان است . تعداد اندک هیات مدیره چگونه میتوانند با تمام اعضا ارتباط برقرار نمایند ؟

شاید پاسخ این باشد که کارمندان سازمان وظیفه این ارتباط را دارند . اما این پاسخ درستی نیست زیرا کارمندان بر اساس یک چارت مشخص در حال انجام وظیفه هستند و هر یک مسئولیت مشخصی بر عهده دارند. آنها نمیتواند بر خلاف نظر مدیریت نظری داشته باشد و بیم اخراج یا کاهش دستمزد و مزایا مانع استقلال آنهاست .

مجموعه واسط باید از استقلال کامل برخوردار باشد و مانند پلی بین درخواستهای اعضا و هیات مدیره عمل نماید .

هیات رئیسه گروههای تخصصی شاید در ابتدا چنین نقشی داشتند لیکن این نقش به آرامی از آنها ستانده شد و دیگر نقش بسیار کم رنگ و تشریفاتی دارند.

نهاد واسط به جهت تعدد نفرات میتواند بیشتر با اعضا مرتبط و مطالبات آنها را پالایش و دسته بندی و پیگیری نماید .
ابریشمی-بهمن ۱۴۰۳
https://t.me/azgeleh

⭕️قرارداد مهندس و صاحبکار⭕️

ماده 231 قانون مدنی به صراحت به اصل نسبی بودن آثار قراردادها اشاره نموده است که معاملات و عقود فقط درباره طرفین و قائم مقام قانونی آنها مؤثر بوده و جز در موارد استثنائی به اشخاص ثالث سرایت نمی کند.

بر اساس این اصل قرار داد بین مهندس ناظر و مالک که تنها به طرفین آن تسری می یابد و به شخص ثالث مانند سازمان نظام مهندسی ارتباطی ندارد .

البته هر قراردادی نباید مخالف صریح قانون باشد . کسانی که موافق دخالت سازمان در قرارداد بین مهندس و صاحبکار هستند برای اثبات نظر خود به برخی مواد مبحث دو مقررات ملی استناد مینمایند . حال آنکه میدانیم تمام مباحث مقررات ملی ، آیین نامه هستند و با تعریف خاص قانون بسیار متفاوت اند و در تعارض قانون و آیین نامه قانون بر آیین نامه برتری دارد .

همانگونه که عنوان شد مادامی که قرارداد مخالف قانون نباشد نافذ است .

برای رفع این تعارض میتوان اینگونه تفسیر نمود که قراردادهای همسان در قالب پیشنهاد از سوی سازمان به طرفین در جهت تنسیق امور ارائه میگردد .

حتی اگر فرض شودسازمان یک نهاد کنترل کننده است و اعضا زیر نظر او فعالیت مینمایند و مجاز به مداخله در امور قراردادهای اعضا باشد ابتدا باید سازمان باید قراردادی را بین مهندسان و خود با موضوعات تعهدات منعقد نماید و از طرف دیگر قراردادی را بین صاحبکار و خود با موضاعات مالی تنظیم نماید .

اما  میدانیم که سازمان اختیاری در این زمینه ندارد . بعبارتی سازمان نمیتواند گروهی از مهندسان را استخدام نماید و کار را بنام خود گرفته و سپس به عواملش واگذار نماید .
این نوع مداخله سازمان موجب مسئولیت مانند جبران خسارتهای احتمالی است و لذا سازمان نه تمایل دارد و نه اختیار که وارد این گرفتاریها شود.

بنابر این تعهدات مهندس و مالک نسبت به حقوق عمومی و قوانین آمره موضوعی جدا از قرارداد است و هر دو طرف ملزم به اجرای انها هستند لیکن در حوزه حقوق خصوصی که قرارداد بین مهندس و صاحبکار در آن چار چوب شکل میگیرد شخص ثالث اجازه مداخله ندارد.
ابریشمی-بهمن ۱۴۰۳
https://t.me/azgeleh

⭕️چهار پند⭕️

پند ۱ : کاندیدها نسبت به گذشته سازمان هم مسئول هستند و برنامه ها باید نسبت گذشته هم شفاف باشد . آنچه از گذشته بسود اعضا بوده ادامه یابد و آنچه به زیان اعضا بوده متوقف و اگر موجب خسارتی شده پیگیری شود .

پند ۲ : هیات اجرایی ضوابط و مرزبندی بین تخریب و پرسشگری را مشخص نماید . گمان میرود هنگامی که موضوع پرسش در مورد حقوق عمومی باشد جنبه مطالبه گری دارد و بسیار هم شایسته است . اگر پرسش شونده سابقا مسئول و مدیر دستگاهی بوده ، پرسش نسبت به عملکرد مدیریتی تنها جنبه کنشگری دارد . لیکن ورود پرسش به موضوعات شخصی و خانوادگی یک کاندید جنبه تخریب و امری پلید است .

پند ۳ : مشارکت بالا از اثر مهندسی انتخابات میکاهد .

پند ۴: همیشه آنها که در گذشته بوده اند ، نخورده اند و همیشه آنها که در گذشته خورده اند ، سیر نشده اند و همیشه آنها که تازه می آیند ، گرسنه نیستند و همیشه آنها که گرسنه اند ، برای خوردن نیامده اند . این باورهای کهنه و سخیف را بدور بریزیم.

ابریشمی- آذر ۱۴۰۳
https://t.me/azgeleh

⭕️طرح نو ⭕️

اگر کسی یک بار مرا فریب داد شرم بر او باد ... اما اگر دوباره مرا فریب داد شرم بر من باد ...
" مارتین لوترکینگ"

مدتها ست که سازمان ما مدیران توانمند بخود ندیده .

مدیرانی که برای سازمان خود مایه بگذارند و بفکر مایه نباشند آن شعارهای تکراری و کهنه ای که هر بار موقع انتخابات فریاد میزنند را یک بار بعد پیروزی زمزمه کنند .

اینبار در انتخابات تصمیم دیگری دارم !

این بار بدنبال طرحی نو ام .

بدنبال کسی هستم
که درد و رنج مهندسان را کشیده باشد.

حداقل یکبار با مالک و بنا و کارگر جر و بحث کرده باشد.

مدیر اتو کشیده و لفظ قلم و حراف نمیخواهیم. کسی باشد که خود را مهندس بداند و به شغلش تعصب داشته باشد .

کسی را میخواهیم عین خودمان باشد ، بین ما ها و همین پایین ها باشد.

کسی که هر روز با فلان معاون و با فلان مدیرکل جلسه دارد بدرد ما نمیخورد.

کسی باشد که دست کم یک بار از نردبانها و پله های نا ایمن کارگاه بالا رفته باشد و یک بار جیب خالی و بی پولی را حس کرده باشد.

مدیرانی که خود را وصل به این جریان و آن جریان میکنند فردا برای زیارتشان باید روزها پشت در اتاقشان سرپا بایستیم.

کسانی که مهندسی را تنها در کتابها خوانده اند و تدریس کرده اند فایده ندارند .

آنها که صدتا درآمد از این ور و آنور دارند و به جز پستهای مدیریتی دولتی خود چیزی برای عرضه ندارند گرفتاری ما را نمی فهمند . برای اینها نظام مهندسی نردبان ترقی و وسیله است نه هدف .

ما بدنبال ناشناخته هاییم ، آنهایی که کمتر کسی میشناسد شان ، آنهایی که شجاعت آمدن به صحنه را داشته اند و با اندک امکانات و دلی پر خون ، انگار از زبان من حرف میزنند .

کسانی بدرد سازمان میخورند که یک شبه نطق و زبانشان شان باز نشده ، یک شبه بفکر مطالبه گری نیافتاده اند . بلکه بی پروا هر جا که شده به بی قانونی و ستم بی ادعا و گم نام توفیده اند .

کسانی که دست کم یک بار میز محاکم قضایی یا شورای انتظامی را تجربه کرده اند .

کسانی که از سازمان درآمدهای نجومی نداشته اند ، وابسته به رانت و فساد نیستند و برای تایید یک نقشه هفته ها پله های سازمان را بالا و پایین رفته اند .

این بار ممکن است اشتباه کنم اما حماقت هرگز !

ابریشمی- آذر ۱۴۰۳
https://t.me/azgeleh

بر گرفته از سایت سازمان نظام مهندسی استان قزوین

بر گرفته از سایت سازمان نظام مهندسی استان قزوین

بر گرفته از سایت سازمان نظام مهندسی استان قزوین

‍ ⭕️نابرابری در کار دفاتر طراحی⭕️

با پیگیری دیرینه گروهی از مسئولین دفاتر طراحی و حسب دستور معاونت محترم استانداری آقای مهندس رجحانی در سال ۱۴۰۱ ، گزارش عملکرد دفاتر طراحی هر ساله توسط سازمان منتشر میگردد . اعتبار آمار هنگامی افزایش مییابد که توسط شخص مستقل دیگری تایید گردد . مانند آنکه آمار پروانه ساختمانی از سوی شهرداری بهمراه لیست مهندسان مربوطه نیز اعلام شود تا با آمار سازمان مقایسه گردد .

لیکن همین داده ها دارای ارزش فراوان و بیانگر نوعی نقص و ایراد در گردش کار سازمان نظام مهندسی استان است . این داده ها بیانگر نوعی بی عدالتی و بی نظمی در زمینه طراحی میباشد .

ابهام موجود آن است که ، تعداد کل دفاتر اعلام شده در هر سه سال حدود 250 دفتر میباشد . با فرض آنکه هر دفتر بیشترین عضو یعنی ده عضو داشته باشد ، مجموع کل طراحان استان قزوین در هفت رشته اصلی حدود 2500 نفر می شود که در مقایسه با 13000 عضو کل استان منطقی بنظر نمیرسد . حال آنکه میدانیم بسیاری از دفاتر اعضایی کمتر از ده نفر و حتی بسیاری از دفاتر تک نفره هستند . بنابر این امکان حذف برخی دفاتر از آمار وجود دارد.

در هر سه سال ، بخش زیادی از پروژه ها توسط ، حدود 15 درصد دفاتر یا برحسب تعداد حدود 35 دفتر انجام شده است . به این ترتیب که در سال 1400 این گروه ، 65 درصد و در سال 1401 ، 71 درصد و در سال 1402 ،62 درصد از کل نقشه های استان البته بدون احتساب نقشه های روستایی را طراحی نموده اند . سقف عملکرد دفاتر پرکار تا حدود 110000 متر مربع و بیشتر میباشد.

به بیان دیگر اگر فرض شود 65 درصد پروژه ها بین 35 دفتر بطور یکسان تقسیم شده باشد و 35 درصد دیگر نیز بین 190 دفتر ، آنگاه کارکرد یک دفتر از گروه پرکارکردها 11 برابر یک دفتر عادی است .

ضریب جینی معیاری از پراکندگی آماری در اقتصاد است که برای نشان دادن نابرابری درآمد یا ثروت در یک جامعه کاربرد دارد . در نمودار میله ای مساحت قسمت بالای منحنی تا خط مورب (ناحیه سفید رنگ) تقسیم بر کل مساحت زیر خط مورب ضریب جینی است و پراکندگی کار بین دفاتر طراحی را نشان میدهد. این ضریب تقریبا 0.9 بدست می آید که عدد قابل توجهی است.

لازم به ذکر است اعداد فوق یک کار آماری و تحقیقی میباشد و امکان خطا وجود دارد و لازم است علاقه مندان به سایت سازمان برای دریافت داده های دقیق مراجعه نمایند .

همچنین برابر جدول 1 و 2 از مبحث دو مقررات ملی محدودیتهایی برای تعداد کار دفاتر طراحی وجود دارد که بنظرمیرسد رعایت نشده است .

عوامل زیادی موجب میشود تا بساز و بفروشها به یک دفتر طراحی متمایل شوند . یکی از آن عوامل ، نزدیکی مسئول دفتر با عوامل کنترل نقشه و میزان سرعت ترخیص نقشه از واحد کنترل نقشه است . برابر بند 4 از ماده 4 فصل دوم از مبحث دوم مقررات ملی ، نحوه کنترل نقشه هامشروط و منوط به تصویب نظام نامه ای است که حقوق دفاتر و صاحب کار در آن حفظ شود . این کنترل در حالی انجام میشود که به باور صاحب نظران اصولا سازمان نظام مهندسی استان در وضعیت موجود صلاحیت لازم جهت کنترل نقشه را ندارد.
ابریشمی-آذر ۱۴۰۳
https://t.me/azgeleh

⭕️نا مهندسان⭕️

یکی از چالشهای نظام مهندسی و شاید مهمترین آنها عده کثیری از نامهندسان عضو سازمان است !

نامهندسان اصولا علاقه ای به مشارکت در امور صنفی ندارند و از نظر آنها فعالان این عرصه یک مشت بیکار و نادان اند . آنها از گرفتاریهای نظام مهندسی خبری ندارند و نمی خواهند هم که خبردار شوند.

آنها دوست دارند هر چند یک بار به باغ نظام مهندسی سری بزنند میوه ای بچینند بخورند و بروند . اما آبیاری یا زحمات دیگر هرگز. خشک شد یا آتش گرفت فدای سرم .

سازمان برای آنها کاروانسرا است و یا شاید مانند مسافری تفریحی هر از گاهی چند شبی در آن اطراق میکنند.

در بند امورات اداری و قانون نیستند. از مشارکت در فضای مجازی با موضوعات مهندسی فراری اند و اصلا حال این کارها را ندارند . حتی اعضای هیات مدیره را هم نمیشناسند . بجز رییس !

هر گاه کارشان گیر کند یک راست پیش رییس میرودند و او با کمال میل گره کار آنها را میگشاید . این دو از این وضعیت گله ای ندارند و هر یک به اهداف خود میرسند .

اتفاقا این نامهندسان در اکثریت هستند و مهندسان واقعی در اقلیت بسیار کم !

چه تفاوتی میکند مهندسان چه میگویند و چه می اندیشند . هر که آید و هر که رود ، باید هوای نامهندسان را داشته باشد .

ابریشمی- آذر ۱۴۰۳
https://t.me/azgeleh