📜دولت فراملی: مسیری کوتاه تر برای توسعه کشورهای توسعه نیافته 

✍ احمد رضا طاهری

نظریه دولت فراملی، راه‌حل بالقوه ای است برای کشورهای توسعه نیافته تا به توسعه دست یابند و بر مشکلاتی مانند فساد سیستماتیک، سوءمدیریت و ناکارآمدی غلبه کنند. این مقاله در ابتدا مشکل اصلی کشورهای توسعه نیافته را تعریف کرده و ایده اصلی را مورد بحث قرار می‌دهد. سپس نظریه‌های توسعه و مشکلات مربوط به ادغام آن‌ها در کشورهای توسعه نیافته را بررسی می کند. این مقاله یک مدل الهام‌بخش غیرسیاسی را به عنوان مبنایی برای بحث ارائه می‌دهد. مقاله به چالش‌ها و موانع قابل توجهی که با مدل پیشنهادی مرتبط است، می‌پردازد و راه حل هایی را ارائه می نماید. این مقاله به زبان انگلیسی است.

📜the rest: journal of politics and development 2025 | vol 15(1) | 126-134.

دانلود رایگان مقاله از طریق کانال🔻
https://t.me/ahmadrtaheri

- چرا افغانستان به وضع موجود رسیده است؟
- چرا افغانستان مورد طمع آمریکاست؟
- درباره منابع غنی و بی‌نظیر افغانستان اطلاعی دارید؟
معادن بی‌نظیر افغانستان چه نقشی در حضور بیگانگان در این کشور داشته‌اند؟

ترسیم مرزهای جغرافیایی غرب ایران با عثمانی، امری که محقق نشد
(۱۳۳۲ ق/ ١٩١٤ م)

✍رضا آذری شهرضایی
https://t.me/politicalfilosofy

فیلم حمله صدام به کویت و پاتک عجیب آمریکا و متحدانش به ارتش عراق.

داستان جزایر سه‌گانه ایران

?حمله نظامی، ایران را هسته‌ای می‌کند
فارین پالیسی. استفان والت.
▫️انتخاب

?️"استفان والت" در "فارن پالیسی" نوشت: در اول می 2003، جورج دبلیو بوش، رئیس جمهور وقت آمریکا در حالی که لباس خلبانی به تن کرده بود، از یک هواپیمای وایکینگ اس 3 بالا رفت و روی عرشه ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن فرود آمد. او در حالی که بالای سرش بنری با عبارت "ماموریت انجام شد" نوشته شده بود، پایان عملیات رزمی ویژه آمریکا در عراق را اعلام کرد. او با افتخار اعلام کرد که «ایالات متحده و متحدان ما پیروز شده اند.» اما شرایط در عراق به سرعت رو به وخامت گذاشت و تصمیم وی مبنی بر تهاجم به این کشور اکنون در سراسر جهان به عنوان یک اشتباه استراتژیک بزرگ محسوب می شود.

?️در ادامه این مطلب آمده است: وقتی که داشتم صحنه های جشن گرفتن بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل و حامیان حملات به لبنان و به ویژه ترور سید حسن نصرالله و بسیاری دیگر از رهبران ارشد این گروه را تماشا می کردم، همان صحنه دوباره در ذهنم تداعی شد. در طی یک سال گذشته، نتانیاهو سخنان وزیر دفاع خودش، مخالفان داخلی اش، خانواده های گروگان های اسرائیلی و دولت بایدن را نادیده گرفته و به شکل بی رحمانه ای جنگی را که با حمله حماس در 7 اکتبر آغاز شده بود را گسترش داده و تمدید کرده است. اسرائیل که زمانی از آن به عنوان کشور استارتاپ ها یاد می شد اکنون به «کشور منهدم ساختن» معروف شده است و نتانیاهو به مخالفان اسرائیل یادآوری کرده که هیچ نقطه ای خارج از دسترس اسرائیل نیست.  با توجه به آسیبی که نیروهای نظامی و سرویس اطلاعاتی اسرائیل به دشمنان متعدد این کشور وارد کرده اند، جای تعجب نیست که نتانیاهو همچون بوش ژست پیروزی به خود بگیرد.

?️تردیدی نیست که اقدامات اسرائیل در طی چند هفته گذشته دستاوردهای تاکتیکی قابل توجهی به دنبال داشته است. اسرائیل از منابع اطلاعاتی خود و شکاف ها در ساختار سازمانی حزب الله در کنار اشتباهات رهبران ارشد این سازمان استفاده کرد و توانست عملیات پیچیده انفجار پیجرها و واکی تاکی ها را به اجرا بگذارد. نیروی نظامی اسرائیل همچون جنگ غزه از تسلیحات پیشرفته ارائه شده توسط آمریکا برای ترور سید حسن نصرالله، بر جای گذاشتن آسیب های عظیم در سراسر لبنان و تضعیف توانمندی های راکتی و موشکی حزب الله استفاده کرده اند. نیروی هوایی اسرائیل نیز با حمله به مواضع حوثی های یمن این اقدامات را تداوم بخشیده است. نیروهای زمینی اسرائیل در حال ورود به جنوب لبنان هسند و ایران نیز بدون تردید با اقدام تلافی جویانه اسرائیل بابت حملات موشکی اخیرش مواجه خواهد شد.

?️ نتانیاهو و وزرای دست راستی اش نیز از جنگ (و واکنش بی رمق آمریکا) برای تشدید خشونت ها و تصاحب زمین های فلسطینیان در کرانه باختری به عنوان بخشی از برنامه بلندمدت خود برای ایجاد «اسرائیل بزرگ» استفاده کرده اند.اما چه چیزی نتانیاهو را از یکسره کردن موضوع و تغییر دائمی موازنه قدرت منطقه ای به سود اسرائیل باز می دارد؟ دستاوردهای تاکتیکی تضمین کننده موفقیت استراتژیک نیستند، اما یک نفر می تواند استدلال کند که اگر بتوان موفقیت های تاکتیکی کافی را به دست آورد، ممکن است بتوان محیط استراتژیک را به شکلی گسترده و پایدار تغییر داد. این هدف اصلی نتانیاهو است اما دلایل قانع کننده ای وجود دارد مبنی بر اینکه او در این راه موفق نخواهد شد.

?️اولا آسیبی که اسرائیل به محور مقاومت وارد کرده قرار نیست آن را از دور خارج سازد یا موجب شود که نیروهای نیابتی ایران پرچم سفید بالا ببرند. حزب الله، حماس، حوثی ها و ایران همگی در گذشته از ضرباتی سهمگین جان به در برده اند و تمایل آنها به تلافی این ضربات تنها موجب افزایش شدت اتفاقات سال گذشته خواهد شد.ریختن ده ها تن مواد منفجر بر روی سر گروهی از مردم موجب نمی شود که شما بر آنها فائق بیایید، بلکه عزم آنها را برای گرفتن انتقام یا دست کم توانمندی شان برای توقف این اقدامات را تقویت می کند. حزب الله همچنان به پرتاب راکت و موشک به اسرائیل ادامه می دهد و موجب شده تا بازگشت حدود 60 هزار اسرائیلی به خانه هایشان در مناطق شمالی غیرممکن شود. این گروه در عین حال در طول زمان خود را بازسازی خواهد کرد. رهبران ترور شده قبلا جایگزین شده اند، کادر حزب الله بازسازی و مجددا تجهیز خواهد شد و تاکتیک های جدیدی مبتنی بر درس هایی که از تحولات قبلی آموخته شده طراحی خواهد گردید.

?️اسرائیل اکنون در حال اعزام  نیروهای خود به جنوب لبنان است تا از این اقدامات جلوگیری کند، اما تهاجمات قبلی این رژیم به جنوب لبنان نتیجه چندان مطلوبی به بار نیاورده است.

?بیماری هلندی در اقتصاد‌‌ و درمان آن؟

?بیماری هلندی یک مفهوم اقتصادی است که تلاش می‌کند رابطهٔ بین بهره‌برداری بی‌رویه از منابع طبیعی و رکود در بخش صنعت را توضیح دهد. این مفهوم بیان می‌دارد که افزایش درآمد ناشی از منابع طبیعی می‌تواند اقتصاد ملی را از حالت صنعتی بیرون بیاورد. واژه بیماری هلندی در سال ۱۹۷۷ توسط مجله اکونومیست برای توصیف رکود بخش صنعتی در هلند بعد از کشف گاز طبیعی در دههٔ ۱۹۶۰ بکار گرفته شد.

?این عارضه زمانی رخ می‌دهد که درآمد یک کشور بر اثر استخراج و فروش منابع طبیعی به صورت ناگهانی افزایش می‌یابد و دولت هم با تصور دائمی بودن این درآمد آن را در جامعه تزریق می‌کند. درآمد کشور زیاد شده و پول هم به جامعه منتقل می‌شود. اما با افزایش درآمد، تقاضا هم افزایش پیدا می‌کند. اگر این افزایش تقاضا به صورت ناگهانی انجام شود، عرضه جوابگوی تقاضا نخواهد بود و تعادل عرضه و تقاضا بر هم می‌خورد، در نتیجه قیمت‌ها افزایش می‌یابد.

?در این بیماری اقتصادی، دولت سعی می کند قیمت‌ها را پایین نگه دارد. دولت متوسل به واردات کالاهای مصرفی ارزان می‌شود تا قیمت‌ها را مهار کند در حالی که صنایع داخلی مجبورند با عوامل تولید گران، کالای گران را تولید و به قیمت ارزان بفروشند. حال وقتی که افزایش درآمد خاتمه پیدا کند و دولت پولی نداشته باشد که با آن واردات ارزان را انجام دهد افزایش قیمت در بخش‌هایی که تا آن زمان به صورت مصنوعی قیمت پایینی داشتند با سرعتی فزاینده رخ خواهد داد. از آنجا که صنایع داخلی هم در اثر همان سیاست‌های گذشته فلج شده‌اند قادر به پاسخگویی به تقاضاهای جدید نمی‌باشند و اقتصاد را ناکارآمد و سپس فلج می‌کند.

?در آن زمان، نروژی‌ها از بلایی که بر سر هلندی‌ها آمد، درس گرفتند و با تأسیس صندوق ذخیره ارزی، به جای اینکه درآمدهای حاصل از صادرات نفت خام را در بودجه‌های سالانه ریخته و بودجه را آلوده کنند، آن را به این صندوق فروختند و به بیماری هلندی دچار نشدند. صندوق یاد شده چند کاربرد عمده دارد؛ ۱. درآمد حاصل از ثروت ملی یک کشور را از نظر زمانی و توزیع بین نسلی، به شکلی مناسب مدیریت می‌کند تا نسل‌های بعد، احساس زیان نکنند. ۲. این صندوق در تثبیت نرخ ارز و جلوگیری از شوک‌های ناشی از نوسان نرخ ارز یا میزان ارز در یک کشور تأثیر بسیار کارآمدی دارد. ۳. با ایجاد موانع شدید قانونی، دست دولت از این ثروت بادآورده کوتاه شده و دولت صرفاً به کارایی اقتصادی بخش خصوصی و مالیاتی که از این بخش دریافت می‌دارد، بسنده کرده و علاوه بر اینکه به دولتی پاسخگو و کوچک و با تمرکز حداقلی تبدیل می‌شود، تمام تلاش خود را برای ایجاد زمینه‌های موفقیت بخش خصوصی ایجاد کرده و خود را به عنوان رقیب بخش خصوصی در نظر نمی‌گیرد؛ و در آخر اینکه، این صندوق سبب کسب اعتبار جهانی برای کشور مورد نظر شده و مسبب ورود سرمایه‌گذاران خارجی به آن کشور می‌شود. البته تأسیس این صندوق پیش‌نیازهایی دارد، که اگر مهیا نشوند، این صندوق نمی‌تواند به وظایف اصلی خود عمل نماید. از جمله اینکه لازم است تا ساختار سیاسی کشور به گونه‌ای نهادینه شده و سیستماتیک، دستش از این صندوق برای مصرف آن در داخل، کوتاه باشد و نیز لازم است، شفافیت کامل از نظر دخل و خرج در مدیریت صندوق وجود داشته باشد به گونه‌ای که هم‌اکنون مدیریت این صندوق در نروژ با شفافیت کامل عمل می‌کند. به‌طوری‌که هر شهروند نروژی می‌تواند هر لحظه از جریان فعالیت‌های این صندوق آگاه شود.
برای اطلاعات بیشتر ?
https://www.investopedia.com/terms/d/dutchdisease.asp
کانال علوم سیاسی
https://t.me/politicalfilosofy