Группалас жорам Мирас Женалиевке қутлықлаў.
✍ Парахат. Сулайманов.

Дослар, жарымадым күйеў баладан,
Мирас-әм шайтанғо шыққан қаладан.
Аңқаўлығы тутып отқанын қара,
Барсақ қайтарады анық даладан.

Шийшаның ишинен шыққан жиндейсең,
Өзиңше серёзный онша күлмейсең.
Бәлениң барлығын билип турсаңда,
Дастурхан жайыўды неге билмейсең.

Усы жасқа келип Мирас дегенниң,
Еслей алмай турман шай иш дегенин.
Есаптан шығарып таслайықпа я?
Пасажири болғыр жыртық кемениң.

Биреўлер мақтайды басы сағат деп,
Қарындасам тийген, минген ақ ат деп.
Реледей атказ бере бермесе,
Жуўасаңба десе яғаў, яқ-яқ деп.

Пайғамбер сыйлаған күйеў еркелеў,
Балларың студент тоның келтелеў,
Еплеп қуйып берсе килки қутыға.
Сорпаңды ишиўге жора ертелеў.

Үйиңниң алдында ҳәкке шақырып,
Туўылған күни деп турғо бақырып
Анвардың жутынып отқанын қара,
Пулларыңды шашса жүрген жасырып.

Адам туўылғаны үлкен ўақыя,
Жөгишилик етпе кийип тақыя.
Өнип өсериңе жақсы күйеўим.
Шақыр жигитлерди берсин пәтия.

7 - февраль. 2025 ж.

https://t.me/parahat1982

Қосық.
✍Парахат. Сулайманов.

Ленин, комунизм сыймаған қосық,
Бир заманлар кетти Ўатансыз посып.
Қайтып келди деўге көрмедим еле,
Кеселеп қойылған шегара,тосық.

Бойсынбас руўхы сыймаған әлем.
Жүреклерде қалды сынбаған қәлем.
Қорқыў тилин кескен шайырлар айтсын,
Барма келешекке айтажақ бәнең.

Қалай жарық көрсин қәлемсиз, мөрсиз.
Туўылмаған қосық қәбирсиз, гөрсиз.
Өзимди ақлаўға мойнымда гүнам,
Бизлер айыплымыз досларым сөзсиз.

Жөги марапатты атып урайық,
Шынлық көшесине кирип турайық
Тынышсыз ҳүжданға реймиң келсе,
Бир ақшам қудайы қонақ болайық.

Өткир қәлемиңди суўыр қынынан,
Беккем тут пегастың қызған жонынан,
Дәрўиш қосығынан айтып өтейик,
Бойсынбас руўхтың пирли жолынан.

5 - февраль. 2025 ж.

https://t.me/parahat1982

Бәҳәр сағынышы.
✍ Парахат. Сулайманов.

Оянып кетемен тоңып түнлери,
Жаслықтың қалғандай қуры сүлдери.
Қораның ығында кемпир қуяшта,
Отырғым келеди қыстың күнлери.

Бәҳәрди сағынған ерик гүллери,
Бүртигине сыймай туўлап жатқандай.
Қатал февральдың жалған күлгени,
Суўық шалмасын деп шуўлап атқандай.

Бәҳәр сағынышы сезилер қыста,
Үскини қуйылып отырар қус-та.
Шадлық қалып кеткен екенғо деймен.
Шашты суўлап шыққан жигитлик туста.

Ашықлар ҳәр күни сезип турады,
Сағындырып жүрген бәҳәрдиң лебин.
Жаслықты еслетсин, таза ҳаўаға.
Мен сүйген сулыўдың әтирин себиң.

Тағдир азап берип, етеди басым,
Буяғы аз қалды мәнзилим жақын,
Бизге әрман етип кемпир қуяшты.
Өмир деген заңғар төлетер ҳақын.

Жаслықтың бәҳәри болмасын мейли.
Илҳәм сулыў қыздай келеди дейди.
Кегей тереклери жап-жасыл болып,
Мени күтип алсын, Ўатан, Кегейли.

5 - февраль. 2025 ж.

https://t.me/parahat1982

Ана тилиме.
✍ Парахат. Сулайманов.

Таза тил, таза қан, урпақтың жаны,
Атсын! қаракеңше келешек таңы.
Ана тилде жаңлап елдиң ураны.
Жайхун жағасында шағласын халқым.

Базы шонтықларда гүман қалмасын,
Бабамдай қозғап жүр, түбир сағасын,
Билмей жүргенлерге адам атасын,
Танытып қой бала Қарақалпақша.

Қара үйде жансын! мәнги шамшырақ,
Ана тил кеўилден шықсын саўдырап.
Ақ көкирек болсаң ҳәмме жаў бирақ,
Сондайда тиршелеў болагөр халқым.

Жат болған әзелден бизге дузсызлық,
Қорқыў салалмады ҳәтте суўсызлық.
Сахра бүлбилине жатдур үнсизлиқ.
Ырғағың бар болсын Қарақалпақша.

Иске асып атыр Маманның ойы,
Тик турған Шылпықтай әсирлер бойы.
Бүгин Қарақалпақ тилиниң тойы.
Оң болсыннан басың шықпасын халқым!

1 - жедди. 2023 жыл.

https://t.me/parahat1982

Қарақалпақпыз
✍ Парахат. Сулайманов.

Бабам қара бөрик кийип ат шапқан.
Сорағаны теңлик, жаратқан ҳақтан.
Түркий туўысқаным сизлер умытпаң,
Мен соның урпағы Қарақалпақпан.

Кеўлиме келеди "қалпақ" дегениң.
Қалғаны жаман-дә қырда кемениң.
Еллерим барды деп сазын жаңлатқан.
Уллы Әжинияздың ели кегениң.

Аңламақ керекдур сөздиң төркинин.
Руўхын шырлатпа қара бөркиниң.
Аяғыңды созып бойды жазғандай,
Қарақалпақ журты, булда төркиниң.

Кем кеўил боп жүрмиз зорға өзимиз,
Атылған оқ дейди айтар сөзиңиз.
Қалпақлар деп жүрмең және алжасып,
Қарақалпақларға түссе көзиңиз.

Қалпақ болып кетермиз-аў,
Дым үндемей жатаберсем.
Түркий ғардаш шайырлар-аў,
Дәрт көп менде айтаберсем.

Айрым түркий шайырлар қалпақ деп жүр екен, Қарақалпақ десин.

19 - ноябрь. 2024 ж

https://t.me/parahat1982

××××××

Ағалар халқым деп күйип жанғанда,
Ийтлер үрмес еди уллы кәрўанға.

Егер сөз сүйектен өтер болғанда,
Арсыз, қалмас еди мына жалғанда.

Сатқынлар ўатаннан жуда болғанда,
Тилим бармас еди аяп, ғарғаўға.

Қырағы зиндәнға түсип қалғанда,
Шошқа аўнап кетер, жыйған қырманға.

Батырлар саўашта жазым болғанда,
Қорқақлар тасадан шығар майданға.

Сумлық ийип кетсе көпшик қойғанға.
Ақкөкирек қалар, тоңып майданда.

Жалған мәнзилиңе баслап барғанда,
Жарлық күтип турған болар олманда.

Топан суў дүньяны және басқанда,
Кемесин сатады булар шайтанға.

Жаслық, ғаррылықтан ақыл алғанда,
Әрман қалмас еди мына жалғанда.

✍ Парахат. Сулайманов.

18 - ноябрь. 2024 ж

https://t.me/parahat1982

Төртликлер.

Дүнья қуўғыншыдай қуўып барғанға,
Кепинлик таўарын жаўа береди.
Сонда да адамлар дуўа кеткендей,
Дүнья деп аңсары аўа береди.

×××××

Сулыўлық уятты тыңламай кетсе,
Тәғдир тап қылады ойнас дегенге.
Нәпси деген бәле басыңа жетсе,
Демек жарымапсаң уят дегенге.

✍ Парахат. Сулайманов.

https://t.me/parahat1982

Азамат Ситақовқа. Тойға ҳәзил.
✍Парахат. Сулайманов.

Қырсық тағдир, қасарысып базыда,
Қызықтырар суў периниң назына.
Жаслық тентек қусап бойын атқанда.
Ийт күнин салады күлип басына.

Сонда, сен ҳаққыңда өсеклер тарап.
Дослар гүўлеп келер кеўлиңди сорап.
Көплеў жатып кетсең келиси узап
Дослықтың шәртлерин умытса азап.

Пәрдей жумсақ болар, төсек жатқанша.
Түнлер қорқыў салар, таңлар атқанша,
Ал сен көнлигесең иләжың қанша?
Буғанда шүкир деп өлип қалғанша.

Анасы бир өмир болған метери*,
Излесең табылар сеннен бетери,.
Барын базар етип қайтамыз жора,
Ялғаншының азап екен кетери.

Шонтық шайыр десең бизге ҳоп болар.
Күлип отсаң аш қарында тоқ болар.
Гүбирлей бергенге басты қатырып.
Деп турған жоқсанба қашан жоқ болар.

Бүгин бет ашары Гулнур ханымның,
Ҳалқына ийилип сәлем бережақ.
Ашсамба? деп турман мен ҳәм бетиңди.
Көптен келмей жүрген илҳәм кележақ.

Азаматқа.

Шар базардың унын шашып гүрлеген.
Есап емес, есик теўип кирмеген.
Садағаң кетейин кең заман еди,
Салықшыға ҳәтте ийтлер үрмеген.

Тәўипте қалмады саған бармаға.
Қорықпайсаң кредитти алмаға,
Тап бир жаның шығып кететуғындай.
Шомыл десе шомылмайсаң салмаға.

Таң азаннан турып қоңыраў қылып,
Қудайдан таптықпа дегени қызық.
Жубатайын десем қуўлығым тутып.
Ҳә парахор деймен нийети бузық.

Мут жантақ қайда бар билгиң келеди,
Темир дәптергеде киргиң келеди.
Кеўил сорағанлар жүресең десе,
Гүдерди үзгендей күлгиң келеди.

Ҳәммени өширип сынын бузбаған,
Бир бәлеси бардай еле сыр маған.
Тойыңда сырыңды шаша бермейин.
Оннанша кел жора, қәне қуй маған.

Бахрамға.

Заманында болған қолы гүл токар.
Майыптың көкеси Найманда отыр.
Қой сойып күтпесең күтти демейди.
Аш әрўақтай болып тәмели отыр.

Арбалы ылақты шаўаман дейди,
Янгама бир тоқал таўаман дейди.
Үйинен бир адым былайлаў шықса.
Пенсияның бәрин саўаман дейди.

Қуйсаң кеўилшеклик ете береди.
Тилдиң себи шығып кете береди.
Сол ушын байқаңлар мийман саўғанлар.
Өшсе тек энаңди сөге береди.

Қуралбайға.

Дым арық болсада буның жаны бар.
Қайнай беретуғын қойыў қаны бар.
Қарашайды қан сийдирип ишпесе.
Тақыр жерде шығаратын шаңы бар.

Қыз көринсе саўап еткиси келип,
Гәп баслайды өтириктен жөтелип.
Қурал таксист деген мен боламан деп.
Гәз пулын ғаррыдан сорайды келип.

Буны майып деўге тилиң бармайды.
Диңкилдеп жүргени тыным таппайды.
Бахрам аға бүгин бәрдам боласаң.
Куралбайжан күтпегенше қайтпайды.

Тулпары қақ жарып жүрер көшени.
Қәлесе текшеден ушып өтеди.
Буларды әнейи санай бермеңлер
Тойлардың төринде йошып өтеди.

Сорпаңды ишемен десе күлгендей.
Өмир сизлер менен шалқып жүргендей.
Көтер омыраўды жатпа муңайып,,
Арбаға минейик ешек мингендей.

Ал, Азамат туўарайын сөзимди.
Дийдарласып қуўандырдың көзимди.
Бахыт тойың қутлы мүбәрек болсын,
Сеннен илтимасым асра өзиңди.

*Метер - хызметкер.
10 - ноябрь. 2024 ж.

https://t.me/parahat1982

Устазым Малика Жумамуратоваға.

Өзгешеме деймен қонақшыллығы,
Қонаққа келгенин умытты жаслық.
Сонда қайда қалды өмир шынлығы,
Апа! десем күлер, жүзинде жаслық.

Шет елде жүрседе қарақалпақша
Қызлар қолтықласар достындай көрип.
Журтлар қарасады көзи талғанша,
Миллий кийим кийсең басқаша көрик.

Қырықтан өткен сөң тәрки дүньялық,
Жас кеўилди қамап түншықтырамыз,
Бир кеса шай қуйсаң жаслар жыйналып,
Йошлы қосық оқып, күн шықтырасыз.

Он сегиз бәҳәрдиң, бахты күлгендей,
Әрман, үмитлериң туўыла берсин,
Қызлар гүбелекти қуўып жүргендей,
Жас кеўлиң ҳалласлап жуғыра берсин.

✍ Парахат. Сулайманов.

10 - август. 2024 ж.

https://t.me/parahat1982